ေရခဲ​ေတာင္​ ပ​ေဟဠိ (သို႔) မစိမ္​့ထက္​အတြက္​ အမွန္​တရား ဘယ္​မလဲ?

445
0 Shares

ေရခဲ​ေတာင္​ ပ​ေဟဠိ (သို႔) မစိမ္​့ထက္​အတြက္​ အမွန္​တရား ဘယ္​မလဲ?

tcgk 1

ဧျပီ ၆ ရက္ ၂၀၁၉ တုန္းက ဖန္ဂရန္ရာဇီေရခဲေတာင္ခရီးစဥ္မွာ ညီမငယ္ စိမ့္ထက္ တစ္ေယာက္ေတာင္ေပၚကေန ေျခေခ်ာ္ျပီး အသက္ဆုံးပါးသြားခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒီ့သတင္းကို သူနဲ႕အတူတူတက္ခဲ့တဲ့၊ လူအေယာက္ ၂၀ အနည္းဆုံးပါတဲ့ “The Summiter” လို႕ေခၚတဲ့ ေတာင္တက္အဖြဲ႕က သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့တာပါ။ သူတို႕ရဲ့အဆိုအရ ညီမငယ္ဟာ ေပ ၂၀၀၀ အနက္ကို ေျခေခ်ာ္က်ခဲ့တာျဖစ္လို႕ အသက္ဆုံးရွုံးသြားျပီလို႕ ယူဆခဲ့လိုက္ၾကျပီးေနာက္ တစ္ဖြဲ႕လုံးျပန္လာခဲ့ၾကပါတယ္တဲ့။ ၎အဖြဲ႕ဟာ ညီမငယ္ကို ကယ္ဆယ္မႈ တစ္ခုမွမလုပ္ခဲ့ၾကသည့္အျပင္၊ ဓာတ္ပုံသက္ေသအေထာက္အထား ဘာတစ္ခုမွ မျပႏိုင္ပါဘူးလို႕ ေျပာထားပါတယ္။

၎အဖြဲ႕ဝင္မ်ားရဲ့ Public Post မ်ားမွတဆင့္ ေျပာၾကားမႈမ်ားကို သုံးသပ္ၾကည့္တဲ့အခါ အခင္းအေနအထားရဲ့ သက္ေသအေထာက္အထား တစ္ခုဆိုတစ္ခုမွ မျပႏိုင္တာဟာ အလြန္ကို အဓိပၸါယ္မဲ့လြန္းပါတယ္။ ကာယကံရွင္ မိသားစုကို သက္ေသအေထာက္အထား အစုံအလင္ သြားျပျပီးသြားျပီဆိုရင္ေတာ့ ထားပါေတာ့။ ဒါလဲ ညီမငယ္ရဲ့နီးစပ္ရာ သူငယ္ခ်င္းအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားရဲ့ အဆိုအရ ၎အဖြဲ႕မွ ဘာအေထာက္အထားမွ ခိုင္ခိုင္လုံလုံ မတင္ျပလာေသးဘူးလို႕ သိရပါတယ္။

tcgk 2

တကယ္ဆိုရင္ ဒီဟာက လူေသမႈျဖစ္ေနလို႕ အဲေလာက္နဲ႕ေတာင္မွ မလုံေလာက္ေသးပါဘူး။ ရဲဆီကို ရွိသမွ် သက္ေသအေထာက္အထားေတြအကုန္ေပးအပ္ျပီး လူေသမႈအေနနဲ႕ တရားဝင္ စာရင္းတင္ရမွာပါ။ ျပီးရင္ တရားဝင္​ ေသဆံုးမႈလက္​မွတ္​ကို ရဲစခန္​း၊ တရားရံုး၊ ေဆးရံု စသည့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ တရားဝင္ အတည္ျပဳထုတ္ေပးျပီးမွသာ ေသဆုံးမႈတစ္ခုဟာ တရားဝင္အဆုံးသတ္တာပါ။ အဲလိုမ်ိဳးေတြ တစ္ခုမွမလုပ္ထားခဲ့ဘူး / ဒီကိစၥၾကီးကို ဒီလူေတြပါးစပ္ကေျပာသမွ်ေလာက္နဲ႕ မ်က္စိမွိတ္ ၁၀၀% ယံုေပးလိုက္ရေတာ့မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဒီကိစၥၾကီးက လုံးဝ အဓိပၸါယ္မရွိေတာ့ပါဘူး။ တစ္ခုခုေတာ့ မွားေနပါျပီ။

ဒီေနရာမွာ စဥ္းစားစရာေတြ အမ်ားၾကီးေပၚလာပါျပီ။

(၁) ေနရာမွာတင္ ေသဆုံးသြားပါတယ္ဆိုတဲ့ သက္ေသအေထာက္အထား?

tcgk 2

ေတာင္တက္ဖူးလားေတြ၊ ေပ ၂၀၀၀ အျမင့္ရွိပါတယ္ ဆိုတဲ့ စကားေတြနဲ႕ အလြယ္ေလွ်ာက္ေျပာလို႕မရပါဘူး။ ညီမငယ္ဟာ တကယ္ေသဆုံးသြားခဲ့ျပီျဖစ္ေၾကာင္း ဓါတ္ပုံသက္ေသေတြေတာ့ ျပကိုျပႏိုင္ရမွာပါ။ ဒီေနရာမွာ ၎အဖြဲ႕ရဲ့ လက္ကိုင္တုန္႕ျပန္မႈတစ္ခုက “အဲဒီလိုပုံေတြ ျပလို႕မရပါဘူး၊ ေသဆုံးသူရဲ့ Privacy ကို ထိခိုက္ပါတယ္” ဆိုတဲ့ ကေလးစကားပါပဲ။ ဓါတ္ပုံသက္ေသေတြဆိုရာမွာ (၁) ေကာင္မေလး စျပီးျပဳတ္က်သြားတဲ့ ေနရာအစ (၂) ေကာင္မေလး ျပဳတ္က်ျပီး ေရာက္သြားတဲ့ေနရာ / အေဝးဓါတ္ပုံျဖစ္ျဖစ္ (၃) အခင္းျဖစ္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္ရဲ့ ေနရာအေနအထား၊ ပါတ္ဝန္းက်င္အေျခအေနေတြ (၄) အခင္းျဖစ္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္ရဲ့ ရာသီဥတု အေနအထားေတြ စသျဖင့္ကို ေျပာတာပါ။

ဒါေတြဟာ ဘယ္သူ႕ရဲ့ Privacy ကိုမွ မထိခိုက္လို႕ ျပကိုျပႏိုင္ရမွာပါ။ မျပႏိုင္လို႕မရပါဘူး။ Camera ေတြမရွိခဲ့လို႕ ဘာမွမျပႏိုင္ပါဘူး၊ သက္ေသအေထာက္အထားေတြလဲ မယူႏိုင္ခဲ့ပါဘူးလို႕ ေတာေျပာေတာင္ေျပာနဲ႕ ေရွာင္ေနလို႕လဲ မရပါဘူး။ ဒီခရီးစဥ္ၾကီးတစ္ေလွ်ာက္လုံးမွာ ဒီေတာင္ၾကီးကို တက္ေနလ်က္တန္းလန္း ႐ိုက္လာခဲ့ၾကတဲ့ဓါတ္ပုံေတြဆိုတာလဲ သူတို႕ဆီမွာ အမ်ားအျပားပါဲ။ သူတို႕ပဲ Share ေနၾကတာပါ။ ဒီထဲမွာ Tag ထားတဲ့လူေတြတစ္ခ်ိဳ႕ရဲ့ Profile ေတြထဲကို ဝင္ၾကည့္ရင္ေတာင္ DSLR ေတြသယ္လာတဲ့လူေတြ ရွိပါတယ္။ DRONE ေတြေတာင္ ပါပါတယ္။

tcgk 2

ဒါဆိုရင္ဘာလို႕ လူေသမႈျဖစ္ေတာ့မွ အခင္းအေနအထားကို ဘာတစ္ခုမွ သက္ေသမျပႏိုင္ရတာလဲ?

(၂) ဒီအဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ့ မွန္ကန္တဲ့/လိုအပ္တဲ့ Safety Precaution အသက္အႏၲရာယ္ကာကြယ္ေရး လုပ္ေဆာင္မႈ ဘယ္ေလာက္ရွိခဲ့လဲ?

လူအေယာက္ ၂၀ ေက်ာ္ၾကီး ေရခဲေတာင္ထိပ္ကိုတက္/ဆင္းေနတဲ့ အခ်ိန္ေတာက္ေလွ်ာက္လုံးမွာ လူအတြဲလိုက္ၾကီးကို Mountaineering Ropes ေတာင္တက္ၾကိဳးေတြနဲ႕ တစ္ခ်ိန္လုံးတြဲျပီးသြားရတာပါ။ အဲဒါက MUST ပါ။ ဒီအဖြဲ႕ရဲ့ဓာတ္ပုံေတြထဲမွာ အသက္ကယ္ၾကိဳးသုံးထားတဲ့ပုံေတြ အေထာက္အထားေတြ ဘာတစ္ခုမွ မရွိပါဘူး။ ၉၀ ဒီဂရီေလာက္ မတ္တဲ့အတက္ၾကီးကိုေတာင္ ၾကိဳးေတြမသုံးခိုင္းပဲ အလြတ္ၾကီးေတြတက္ခိုင္းေနနဲ႕ပုံေတြေတာင္ ေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္။ ေတာင္တက္ၾကိဳး Mountaineering Ropes ကိုသုံးထားရင္ / သုံးတဲ့အခါမွာ ဟိုးထိပ္ဆုံးနဲ႕ ဟိုးေနာက္ဆုံးေနရာေတြမွာ အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေနရတာပါ။ အလယ္ကလူက ဘယ္လိုမွ ေဖာက္ျပီးက်မသြားပါဘူး။

tcgk 2

(၃) အခင္းျဖစ္ပြါးခဲ့တဲ့ ေနရာနဲ႕ ညီမငယ္ျပဳတ္က်သြားခဲ့တဲ့ ေနရာေတြကို GPS Marking ေတြလုပ္ခဲ့လား?

GPS Marking ေတြမွတ္ခဲ့ေတာ့မွ အေရးေပၚကယ္ဆယ္ေရးေတြလုပ္လို႕ရတာပါ။ အနည္းဆုံးေတာ့ ေနာက္ေတာ့မွ အေလာင္း (Body) ကိုျပန္သြားယူခ်င္ရင္လဲ လိုပါတယ္။ အခင္းျဖစ္ပြါးရာကိုလဲ သက္ဆိုင္ရာအေနနဲ႕ သြားေရာက္သုံးသပ္လို႕ ရပါတယ္။ ဒါကလဲ ဒီေလာက္အထိအႏၲရာယ္မ်ားတဲ့ Hiking ေတြမွာ လိုက္နာရမယ့္ Formal Procedure ပါပဲ။

(၄) စာခ်ဳပ္စာတန္း (Indemnity Form)

tcgk 2

အခုလို အသက္အႏၲရာယ္မ်ားတဲ့ ေတာင္တက္ခရီးေတြမွာ Indemnity Form လို႕ေခၚတဲ့ သေဘာတူညီမႈစာရြက္တစ္ခုကို လက္မွတ္ထိုးၾကေလ့ရွိပါတယ္။ မိမိအသက္အႏၲရာယ္ေရာက္ႏိုင္တာကို သိပါတယ္ေပါ့။ ဒါေပမယ့္ Indemnity Form တိုင္းက အခ်က္ေတြ Terms ေတြက အတိအက်ေတာ့ မတူၾကပါဘူး။ သူတို႕ဘယ္ေလာက္အထိ Agreement ယူထားသလဲဆိုတာ ျပဖို႕လိုပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ မိမိအသက္အႏၲရာယ္သက္ေရာက္ႏိုင္တာကို သိရွိပါတယ္ ဆိုတာေလာက္နဲ႕ေတာ့ “မိမိတစ္ခုခုျဖစ္တဲ့အခါ ပစ္ထားခဲ့ၾကပါ” လို႕ေတာ့ မမည္ပါဘူး။ အဲလိုလုပ္လို႕မရပါဘူး။ ဒီေဖာင္ကို လက္မွတ္ထိုးခဲ့ရတာနဲ႕ ေတာင္ေပၚကတြန္းအခ်ခံရတာနဲ႕ သေဘာတရားခ်င္းကြာသလို ကြာပါတယ္။

အထက္ပါအခ်က္ေတြ မျပည့္စုံခဲ့ရင္ေတာ့ ဒီကိစၥၾကီးက သာမန္ေသဆုံးမႈပါလို႕ ဘယ္သူေျပာႏိုင္မလဲ? အနည္းဆုံးေတာ့ တစ္ခုခုမွားယြင္းေနျပီ။ အထူးသျဖင့္ လူတစ္ေယာက္လုံးေသသြားခဲ့တာေတာင္ ဒီလိုအဓိပၸါယ္မရွိတဲ့ ခရီးအေၾကာင္းကို ဆက္လက္ဂုဏ္ယူေနတဲ့စကားေတြ ဆက္ေျပာေနကတည္းက မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ Everest ေတာင္ထိပ္ပဲေရာက္ေရာက္၊ ေသသူကိုအားမနာပဲ / လူတစ္ေယာက္ရဲ့အေလာင္းၾကီးကို စေတးျပီး ဂုဏ္ယူေနတဲ့စကားေတြေျပာလို႕မရဘူး။ ကာယကံရွင္မိသားစုကို အမ်ားၾကီးအားနာသင့္ေနပါတယ္။

tcgk 2

ဒီေနရာမွာ အေရးၾကီးတဲ့ ေမးခြန္း (Check List) ေတြ ထြက္လာပါတယ္။

(၁) အကယ္၍ ေနရာမွာတင္ ေသဆုံးသြားပါတယ္ဆိုတဲ့ သက္ေသအေထာက္အထားေတြကို ႐ိုး႐ိုးသားသား မျပႏိုင္ဘူးဆိုခဲ့ရင္ ဒီဟာက ဘာလိုဆိုလိုေနပါသလဲ? ဘာကိုဖုံးကြယ္ဖို႕ ၾကိဳးစားေနၾကတာပါလဲ?

(၂) ေနရာမွာတင္ ေသဆုံးသြားပါတယ္ဆိုတဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ဘယ္သူက ခ်ခဲ့တာပါလဲ?

tcgk 2

(၃) ေနရာမွာတင္ ေသဆုံးသြားပါတယ္ဆိုတဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ခ်ခဲ့တဲ့သူကို သေဘာမတူခဲ့တဲ့အျခားအဖြဲ႕ဝင္ေတြ ရွိခဲ့ၾကပါသလား? (ေသျပီဆိုတာကို လက္မခံေသးပဲ လူ ၂၀ေက်ာ္အားနဲ႕ အနည္းနဲ႕အမ်ား ၾကိဳးစားၾကည့္ၾကဖို႕ အားသန္ခဲ့ၾကတဲ့လူေတြ ရွိခဲ့ၾကပါသလား?)

(၄) အကယ္၍ ညီမငယ္ဟာ ေနရာမွာတင္ မေသဆုံးသြားခဲ့ေသးပါဘူး ဆိုရင္ေရာ? ဒီလိုသာဆိုရင္ အသက္ရွင္ေနလ်က္ ေရခဲထဲမွာသူ႕ဟာသူ ေသတဲ့အထိ ပစ္ထားခဲ့ၾကတာပါလား?

(၅) Safety Precautions ေတြဘယ္ေလာက္အထိ ထားခဲ့/သုံးခဲ့ ၾကပါသလဲ? အဲဒါေတြကိုဆုံးျဖတ္ခဲ့တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဘယ္သူေတြလဲ?

tcgk 2

(၆) သက္ဆိုင္ရာကို ဘယ္ေလာက္အထိ ျပည့္ျပည့္စုံစုံ တင္ျပခဲ့ၾကပါသလဲ? ဘယ္အဖြဲ႕အစည္းေတြက ၎အခ်က္အလက္ေတြကို အတည္ျပဳေပးခဲ့တာပါလဲ?

(၇) ညီမငယ္ရဲ့ မိသားစုေတြကို ဒီအခ်က္အလက္ေတြထဲက ဘယ္ေလာက္အထိ Corporate လုပ္၊ ေပးသိ/ရွင္းျပျပီးခဲ့ၾက ပါျပီလဲ?

ညီမငယ္ နဲ႕ ညီမငယ္ရဲ့ မိသားစုအတြက္ အမွန္တရားသာ ေပၚေပါက္ေစျခင္ပါတယ္။ ေကာင္းရာသုဂတိလားပါေစ ညီမငယ္ေရ ..

Facebook Comments
0 Shares